Hình ảnh áp xe vú
Áp xe vú là biến chứng nặng nề nhất, hậu quả của viêm ống dẫn sữa không được điều trị tốt gây tắc tia sữa, viêm hóa mủ tạo nên những ổ mủ tại vú. Bệnh thường gặp sau đẻ, đang cho con bú (tỷ lệ 2-3%).
Chẩn đoán áp xe vú:
– Sốt cao 40 độ, rét run.
– Vú sưng nóng đỏ đau, khi nắn thấy các nhân mền, cảm giác có ổ chứa dịch ấn lõm. Hạch nách ấn đau, vắt sữa lên miếng bông thấy có mảnh nhỏ vàng nhạt (có mủ trong sữa).
Hình ảnh vú sưng nóng đỏ đau trong áp xe vú
– Siêu âm: nhiều ổ chứa dịch, công thức máu: bạch cầu trung tính tăng, CRP dương tính.
– Chọc dò có mủ, cấy vi khuẩn làm kháng sinh đồ.
– Chẩn đoán phân biệt: Tuyến vú phụ, hiện tượng lại giống (xuất hiện nhiều vú theo đường nách trước).
– Ung thư vú: nếu nghi ngờ làm sinh thiết tế bào học, khám chuyên khoa.
Điều trị áp xe vú:
– Nghỉ ngơi, không cho bú bên tổn thương, vắt bỏ sữa.
– Kháng sinh (Rovamyxin 500mg x 2v / ngày trong 15 ngày, phối hợp các thuốc chống viêm). Thuốc diệt nấm cho cả mẹ và con.
– Giảm đau paracetamol 500mg/lần, tối đa 3g trong 24 giờ
– Vật lý trị liệu: xoa bóp, chườm nóng.
– Chích áp- xe, dẫn lưu, chú ý phá vỡ các ổ mủ. Đường rạch theo hình nan hoa không chạm vào quầng vú, không tổn thương ống dẫn sữa, đủ rộng để dẫn lưu mủ, rửa vết chích bằng oxy già, thuốc sát khuẩn betadin, đặt meches dẫn lưu, thay băng hàng ngày, đến khi hết mủ.
Chích áp xe dẫn lưu phá vỡ các ổ mủ trong điều trị áp xe vú
– Khuyến khích mẹ tiếp tục cho con bú ngay trong khi có ổ mủ.
Biến chứng của áp xe vú:
– Dò sữa: do tổn thương ống dẫn sữa. Chăm sóc tại chỗ tự liền, cai sữa.
– Hết sữa do tắc tia sữa, không cho con bú.
– Loét vú, đầu vú: để hở vú, tiếp xúc với ánh nắng mặt trời, vệ sinh và bôi các mỡ có chứa vitamin A, E, bôi dung dich eosin 1%, glyxerin borat.
– Ổ áp xe tồn dư, tái phát.
– Viêm xơ tuyến vú, ung thư vú.
Dự phòng áp xe vú:
Cho bú sớm và bú hết sữa cả 2 vú, không hết phải hút hết sữa tránh đọng sữa và kích thích tạo sữa mới.
Bú mẹ sớm là biện pháp dự phòng áp xe vú hiệu quả
– Phương pháp làm bớt căng đau vú: dùng gạc ấm áp lên vú trước khi cho bú, xoa bóp cổ và lưng người mẹ, người mẹ nặn ít sữa trước khi cho bú và làm ướt đầu vú để giúp trẻ bú dễ dàng hơn. Sau khi cho bú phải nâng đỡ vú bằng một băng ngực, dùng gạc lạnh áp lên vú giữa những lần cho bú, dùng thuôc giảm đau nếu cần thiết.
– Cai sữa: giảm dần cho bú, uống ít nước, mặc áo con chặt.
– Thuốc:
Paracetamon 4v/ ngày trong 3 ngày
Parlodel 2,5mg 2v/ ngày tối thiểu 5 ngày, tối đa 20 ngày
Estradiol 2mg 2v/ngày x 3 ngày
Hy vọng những thông tin trên đây đã giúp mẹ nắm được những dấu hiệu, cách điều trị và dự phòng bệnh áp xe vú, từ đó tránh được những biến chứng nguy hiểm của bệnh này.
Bác sĩ CKII. Vũ Thị Thanh Hiếu – phòng KHTH